Sağlıkta Yapay Zeka Kullanımı
Sağlık alanında gün geçtikçe yeni nesil teknolojiler yer ediniyor. Bunlardan en önemlisi yapay zekanın kullanımıdır. Sağlık hizmetlerinde yapay zeka kullanılmasıyla hasta bakımı ve tedavisi için gerekli bilgilerin toplanması, analiz edilmesi daha kolaylaşıyor. Bunun yanı sıra hastanın tedavi sürecinde çeşitli yöntemlerin geliştirilmesini sağlıyor. Hasta teşhisi, sağlık lojistiği, radyoloji ve yönetim gibi alanlarda çalışan kişilerin görevi gün geçtikçe daha mühim noktaya gelmektedir. Yapay zeka ile bu alanlar başta olmak üzere çoğu bölümde hem hızlı hem güvenilir veriler elde edebilir, iş gücünü azaltarak daha konforlu bir iş yaşamı sunabiliriz.
Sanal hemşire asistanları; bakım evleri, hastaneler, sağlık ocakları gibi sağlık kuruluşlarında çalışanların işini kolaylaştırmak amacıyla sağlık hizmetlerinin kalitesini arttırmak için tasarlanmış otomatik analitik, bilgi sistemidir. Sanal hemşire asistanları, hastalarla iletişim kurmakla beraber tedavi sürecinin iyi bir şekilde yönetilmesini sağlıyor. Sanal hemşireler 7/24 saat ulaşılabilir oldukları için acil durumlarda hastaların sorularına hızlı bir şekilde cevap verebilir, sorunlarına kolayca çözüm yolu bulabilir.
Günlük olarak hastayla birebir iletişim halinde olmasını sağlayan bu yöntem hastanın sürecinde gerçekleşebilecek olası komplikasyonları önceden tespit edebilir, kötü sonuçlara yol açmadan önlem alınabilir. Günümüzde sanal hemşirelik asistanlarının çoğu uygulaması hasta ve bakım sağlayıcılar arasında iletişimin daha düzenli şekilde sağlanmasına izin verir. Uygulamaların kendi içinde farklılıkları vardır. Örneğin Care Angel’ ın sanal hemşire asistanı ses ve yapay zeka yoluyla sağlık kontrollerini bile sağlayabilir.
Yapay zekanın sağlık hizmetlerinde en çok söz ettirdiği alan hastalığın teşhisidir. Erken tanı; tedavi ve iyileşme sürecinin en önemli faktörlerinden biridir. Yapay zekanın derin öğrenme algoritmaları, ciddi hastalıkları teşhis etmek için gereken sürenin kısaltılmasını sağlıyor. Yapay zekanın büyük miktarda bilgiyi hızla işlemesi ve semptomların olası sebeplerini ulaşması, birçok hasta için teşhis – tedavi – iyileşme döngüsünü kısaltabilir. Yapay zeka ile birleştirilmiş tüketici giyilebilir cihazlarının ve diğer tıbbi cihazların çoğalmasıyla doktor ve diğer hasta bakıcılar erken evre kalp hastalığını denetleyebilir. Bunun yanında hastanın yaşamını potansiyel olarak tehdit edebilecek bölümleri, daha tedavi edilebilir aşamalarda izleyebilir ve verilere göre tespitini yapabilir.
Tıbbı görüntüleme uygun teşhis için en önemli kısımdır. Fakat görüntü analizi doktorlar için zaman alıcı ve yanıltıcı olabilir. 3D tıbbi taramaları karşılaştırmak ve değişiklikleri analiz etmek zaman alabilir. MIT liderliğinde bir araştırma ekibi 3D taramaları, bugün mümkün olandan 1000 kata kadar daha hızlı analiz yeteneğine sahip makine öğrenim algoritması geliştirdi. Ameliyat eden cerrahlara kritik girdiler sağlayabileceği düşünülen bu algoritma hastanın tam olarak iyileşmesi için inanılmaz bir öneme sahiptir. Ayrıca yapay zekanın, doku örneklerine dayanmayan yeni nesil radyoloji araçlarını geliştirmeye yardımcı olabileceği düşünülmektedir. Günümüzde görüntüleme alanında istenilen yere tam olarak ulaşılmasa da gelecek için umut vaat etmektedir.
Da Vinci Si mümkün olduğunca minimal invaziv olan cerrahi bir robottur. Yapay zeka teknoloji sayesinde robotlar, yeni cerrahi teknikleri bilgilendirmek için geçmiş cerrahi deneyimlerinden gelen verileri kullanır. Ameliyatı yapan cerrahın hareketlerini taklit eden robot; 3D kameralar, çeşitli cerrahi ekipmanlar içerir. 379 ortopedik hastayı içeren bir çalışmayla yapay zeka destekli robotik prosedürün tek başına ameliyat yapan cerrahlara kıyasla beş kat daha az komplikasyonla sonuçlandığını ortaya çıktı. En gelişmiş robot olan Da Vinci Si, doktorların geleneksel yaklaşımlarından daha fazla kontrolle karmaşık prosedürlerin gerçekleşmesine olanak sağlar. Yurt dışında bazı yerlerde kullanıma sunulan yapay zeka teknolojisine dayalı robotlara yaklaşım olumlu yönde olmaktadır.
Yapay zekanın sağlık hizmetlerini etkilemesinin bir başka yolu ise idari görevleri otomatikleştirmektir. Sağlık hizmeti sağlayıcılarının en büyük önceliği hasta bakımı olsa da, işletme olarak da çalışmaları gerekir. Bu durum da pahalı ve zaman alan genel giderler, idari maliyetler anlamına gelir. Sağlık yönetiminde kullanılan yapay zeka; bu masrafları büyük ölçüde düşürüyor, sağlık hizmeti sağlayıcılarının sınırlı kaynaklarının önemli bir oranının hasta bakımına ayırmasını sağlıyor. Bunun yanında sesten metne transkripsiyonlar gibi teknolojiler, testler sipariş etmeye, ilaçları reçete etmeye ve çizelge notları yazmaya yardımcı olabilir.
Bu gibi birçok iyi gelişmenin gerçekleşmesini sağlayan yapay zeka karşımıza bazı engeller çıkartmaktadır. Veri gizliliğinin nasıl korunacağı ve verilerin nasıl saklanacağı, makine hatasından kaynaklı oluşabilecek sıkıntıların nasıl bilineceği ve kontrolünün nasıl sağlanacağı, insan gözetimi eksikliği nedeniyle yanlış yönetilebilecek bakım korkuları gibi durumlar yapay zekaya karşı kafalarda soru işareti bulundurmaktadır.
Kaynakça:
https://www.dynam.ai/top-10-ai-applications-in-healthcare-and-the-medical-field/
