Ankara Vakıf Eserleri Müzesi Ve Gördes El Halısı
AVEM olarak da bilinen Ankara Vakıf Eserleri Müzesi bir etnografya müzedir. 1927 yılında ilkokul olarak yapımına başlanmış, 1928 yılında tamamlanarak Ankara Hukuk Mektebi olarak kullanıma açılmıştır. I. Ulusal Mimarlık Dönemi’ ne ait olan bu yapı, bina olarak ele alındığında mimari detaylara ya da geleneksel unsurlara yer verilmediği de görülmektedir ve mimarı hakkında bilgi bulunmamaktadır. 1928–1941 yılları arasında Hukuk Mektebi olarak hizmet veren bu bina, 1941 yılından sonra Ankara Kız Sanat Mektebi, Vakıf Kız Öğrenci Yurdu ve Ankara Müftülüğü olarak kullanılmıştır. Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından 2004 yılında boşaltılarak restorasyonu yapılmış, 7 Mayıs 2007 tarihinde Ankara Vakıf Eserleri Müzesi olarak hizmete açılmıştır.
Ankara Vakıf Eserleri Müzesi içerisinde uzun yıllar boyunca Vakıflar Genel Müdürlüğü bünyesinde bulunmakta olan farklı türden eserlere yer verilmiştir. Anadolu’nun farklı coğrafyalarından toplanarak oluşturulmuş olan koleksiyonlar Ankara Vakıf Eserleri Müzesi içerisinde bir araya getirilmiştir. Burada yıllardır Vakıflar Genel Müdürlüğü depolarında saklanmış Türkiye’ nin çeşitli yörelerinden toplanmış halı ve kilim örnekleri, şamdanlar, Kur’an-ı Kerimler, Padişah Vakfiyeleri, saatler ve Hat levhaları bulunmaktadır. Ayrıca 13.yüzyıla ait Ahi Evran Camii’ nin ahşap pencere kanatları, vaaz kürsüleri, çini panoları, para keseleri, önceki yıllarda yurt dışına kaçırılmış ve geri alınmış eser örneklerinden olan kabe örtüleri ve Sivas -Divriği Ulu Camiine ait kapı kanatları, ahşap paneller sergilenmektedir.
Yandaki fotoğrafta gösterilen Gördes halısı Ankara Vakıf Eserleri Müzesi Tekstil – Halı Koleksiyonu’nda 1189 envanter numaralı seccade halısıdır. Müzeye, Gördes’ten 17.03.2008 tarihinde getirilmiştir ve halen sergilenmektedir. Boyutu 111 cm x162 cm’ dir. Zemininde bordo renk; motiflerinde krem, sarı, yeşil, mavi, beyaz ve pembe renkleri kullanılmıştır. Tek yönlü mihraba sahiptir. Bu halıda oluşturulan mihrap, halı zemininde üç yönde zincir motifi; mihrap kemerinde dalgalı hatlar şeklinde bu bölümü çevreleyen asılı ve iki yana açılan perde görünümünde hazırlanmıştır. Zeminde uzun kenarlarda bulunan zincir motifleri, mihrap kemerinin başlangıç noktasına geldiğinde, mihrap zemini yönünde bir girinti oluşturmakta ve bu bölümlerin üstünde birer vazo tasviri yer almaktadır.
Mihrap zemininin üstünde büyük bir vazo içerisinde tasvir edilen stilize çiçek ve yaprak motifleri halıya hoş bir görünüm katmaktadır. Mihrap kemerinde üçlü kandil motifi asılı ve mihrabın köşelerinde simetrik olarak tasvir edilen ve birbirine doğru yönelmekte olan yaprak motifleri yer almaktadır. Bazı Gördes halılarında bulunmayan mihrabın alınlık ve ayaklık bölümü bu halıda da bulunmamaktadır. Zemini çevreleyen geniş bordürü, iri stilize bitkisel motifler süslemektedir.
Kaynakça:
https://turkishmuseums.com/museum/detail/22300-ankara-vakif-eserleri-muzesi/22300/1
https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/ankara/gezilecekyer/ankaravakif-eserler-muzes
https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/742621
