İçindekiler
İK Analitiği (HR Analytıcs) Nedir?
“Büyük Veri (Big Data)” iş dünyasının sözlüğüne girdiğinden beri hayatımızdaki birçok şeyi etkiledi.
Gartner’ in tanımına göre Büyük veri, gelişmiş iç görü, karar verme ve süreç otomasyonu sağlayan
uygun maliyetli, yenilikçi bilgi işleme biçimleri talep eden yüksek hacimli, yüksek hızlı ve çok çeşitli
bilgi varlıklarıdır. Şirketler büyüdükçe, bu daha fazla çalışan ve daha fazla veri anlamına gelir. İK
Analitiği tam da bu noktada devreye girer.
İK Analitiği, İnsan Kaynakları Yönetimine yönelik veri odaklı bir yaklaşımdır. Temel olarak İK
Analitiğinin yaptığı, gelecekte önemli bağlantılar kurmaya yarayacak olan iş verilerini ve insan
verilerini ilişkilendirmektir.
İK analitiğinin amacı, İK’nın yaptıkları ile iş sonuçları arasında bir ilişki
kurmak ve ardından bu bilgilere dayanarak stratejiler oluşturmaktır. Bu sistem şirketlerin içgüdüleri
ile değil, veriye dayalı karar almalarını sağlar. Alınan kararların ve politikaların etkinliğini ölçmeye
yardımcı olur.
Örneğin, son iki yıl içinde işten ayrılanların sayısının neden arttığı veya son aylarda
uygulamaların kalitesinin niye düştüğü gibi sorulara cevap verir. İşe yeni başlayan çalışanlarınızdan
hangilerinin iki yıl içinde en yüksek performans sergileyeceğini veya yeni işe başlayan
çalışanlarınızdan hangilerinin ilk yıl şirketinizden ayrılacağını tahmin edebileceğinizi düşünün. Bu
bilgilere sahip olmak işe alma ve seçme prosedürlerinizi ve kararlarınızı değiştirecektir.
1 İnsan Kaynakları Analitiğinin Kapsadığı Alanlar
- Yetenek Analitiği, şirketlerin yetenekli elemanlarından en fazla değeri elde etmelerine ve
gerekli temel yetkinlikleri belirlemelerine olanak tanır.
- Yetkinlik Edinme Analitiği, işletmenizin istenen yetkinliklerin ne kadar iyi veya ne şekilde elde
edildiğini değerlendirme sürecidir.
- Kapasite Analizi, çalışanların işletmede ne kadar verimli olduğunu belirlemeye çalışır.
Kapasite, geliri etkiler. Büyük veri burada büyük rol oynar.
- Çalışan Kayıp Analizi, geleceği tahmin etmek ve çalışan kaybını azaltmak amacıyla personel
devir oranlarını değerlendirme sürecidir. Bu geleneksel KPI’lar aracılığıyla belirlenebilir.
- Kurumsal Kültür Analitiği, şirket kültürünüz hakkında anlama ve değerlendirme sürecidir. Bu
daha sonra, kültürde yapmak istediğiniz değişiklikleri izlemenize, kültürün nasıl değiştiğini
görmenize, erken uyarı sistemleri oluşturmanıza ve kurumsal kültürle çatışmayan kişileri işe
aldığınızdan emin olmanıza olanak tanır.
- İşe Alım Kanalı Analitiği, en iyi performans gösteren çalışanların nereden gelme eğiliminde
olduğunu ve hangi işe alım kanallarının en etkili olduğunu belirlemeye çalışır.
- Liderlik Analitiği ve Çalışan Performans Analitiği, veriler aracılığıyla liderlerin ve çalışanların
performanslarının ölçülmesini sağlar
İnsan Kaynakları Analitiği Türleri
Başlıca İK Analitiği türleri vardır. Doğru analitik türüne sahip olmak, güçlü bir organizasyon oluşturur.
Her biri şirketinizin verilerine farklı bakış açısı sağlar. Hepsinin artıları ve eksileri vardır, ve hepsi
birbirinin üstüne inşa edilir. 4 ana analitik türü vardır:
1. Tanımlayıcı Analitik: Bu analitik türünün amacı bulguları özetlemek ve neler olup bittiğini
anlamaktır. Örneğin, geçen sene kaç kişi işten ayrıldı sorusuna cevap bulabilir. Bu aşamada
kullanılan araçlar: MS Excel, MATLAB, SPSS, vb.
2. Açıklayıcı Analitik: Geçmişte olan bir şeyin neden meydana geldiğini görmek için kullanılır.
Olayların temel nedenlerini görmek için daha derinlemesine bir bakış açısı sağlar. Örneğin,
işten ayrılan kişilerin hangi sebeplerle işten ayrıldığına dair kategorilendirme yapmaya yarar.
3. Tahmin Edici Analitik: Gelecekte, belli bir olayın meydana gelme olasılıklarını tahmin etmeye
yarar. İstatistiksel modeller ve makine öğrenimi gibi teknikler kullanılır. Örneğin, gelecek sene
kaç kişi işten ayrılacak soruna cevap bulabilir. Bu aşamada kullanılan popüler araçlar: Python,
R, RapidMiner, vb.
4. Optimize Edici/Reçeteci Analitik: Bu analitik türü belirli bir sonuca ulaşmak için çeşitli
eylemler önerir. Eylem ve sonuç arasındaki ilişkiyi sürekli öğrenen ve güncelleyen güçlü bir
geribildirim sistemi kullanır. Örneğin, çalışanların işten ayrılması nasıl engellenebilir sorusuna
cevap verebilir.
Kaynakça:
1.Gartner http://(https://www.gartner.com/)
2. Northeastern- Human Resources Analytics: What It Is and Why It’s Important https://www.northeastern.edu/graduate/blog/human-resources-analytics
3. Forbes, The 8 HR Analytics Every Manager Should Know About https://www.forbes.com/sites/bernardmarr/2016/03/01/the-8-hr-analytics-every-manager-should-know-about/?sh=5fd85f56788f
4. https://www.analyticsinsight.net/four-types-of-business-analytics-to-know/
