UYGARLIKLAR YARATAN MESLEK İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ

İnşaat Mühendisliği bölümünün amacı, gökdelenler, yollar, köprüler, tüneller gibi büyük projeleri tasarlayabilecek ve denetleyebilecek, yapılan projenin bütçeye uygun bir şekilde ilerlemesini sağlayacak, proje kapsamında harcanacak malzemeleri hesaplayacak, grup çalışmasına uygun ve iş sağlığı ve güvenliği kurallarına önem gösteren öğrencileri bilimsel eğitim ile yetiştirmektir. İnşaat mühendisliği bölümü mezunlarına İnşaat Mühendisi unvanı verilir.

Hangi civarda sıfırdan inşaatlar başlamışsa veya yol, su, elektrik ulaşıyorsa halk olarak “Buraya da medeniyet geliyor” diyoruz. Tabii ki bu yaşam unsurlarının yapılmasında en büyük rolü İnşaat Mühendisleri alıyor. İngilizcesi Civil Engineering kelimesinin kökeni de Medeniyet yapan, kuran anlamına geliyor.

Halk olarak “Çok para var bu işte ya” dediğimiz bir sektörde en önemli konum olan meslek İnşaat Mühendisliğidir. Kimileri bu işin maddiyatını düşünürken, kimileri yaptığı işin en iyisini yapabilmek için çalışıp, harika yapılar ortaya çıkarmak için tüm hesaplamaları yapmak için vakit harcar. İnşaat mühendisliği, bilim ile eğitim alınan bir bölümdür. Asla çıkar gözetilmez, aksine topluma karşı sorumluluk almayı hedefler (Tabii ki böyle düşünmeyen insanlar da var. Yoksa halkımız bu tarz düşüncede olsun ki?). Ama herkes para için bu mesleği seçtiğimizi düşünecektir. Okurken herkes “Sen müteahhit mi olacaksın?”, “Buralar hep sizin yüzünüzden beton oldu.”, “Senin yüksek mevkilerde tanıdığın varsa yürür gidersin”… gibi sözlere maruz kalıyor. Yine de mühendislik eğitimi alıyor olduğumuzu ve bu işi medeniyet için yaptığımızı unutmayalım.

İnşaat Mühendisi-Bina: Binaların inşa veya tamir işlerinde plan, organizasyon ve nezaret işlerini yapan, inşaat projelerinin sahaya uygulanabilirliğini kontrol eden, yapılan inşaatların mühendislik kontrollerini yaparak projeye uygun olup olmadığını tespit edip, kabul işlemlerini yapan kişidir.

İnşaat Mühendisi-Demiryolu: Demiryolu, terminal ve diğer demiryolu yapım işlerini planlayan, organize eden, inşaatını denetleyen, bakım ve onarımını yapan kişidir.

İnşaat Mühendisi-Havaalanı: Havaalanı inşaatlarının ve uçak pistlerinin yapımını planlayan, organize eden, inşaatlarını denetleyen, bakım ve onarımlarını yapan kişidir.

İnşaat Mühendisi-Karayolu: Otoban ve cadde planları yapan, organize eden, inşaatlarını denetleyen, bakım ve onarımlarını sağlayan kişidir.

İnşaat Mühendisi-Köprü: Kara ve demiryolu köprülerinin yapımı için projeler ve arazi etütleri yapan, işleri organize ederek köprü yapılmasına nezaret edip bakım ve onarımlarını sağlayan kişidir.

İnşaat Mühendisi-Sıhhi Tesisler: Kanalizasyon temiz su, havalandırma tesisatı gibi temizlik ve sağlık işlerindeki diğer tesislerin mühendislik işlerini planlaştıran, inşaatların organizasyonunu yapan, bakım, onarım faaliyetlerini yürüten kişidir.

İnşaat Mühendisi-Su: Hidroelektrik enerji, su temini, ülke içi su yolları, sulama ile ilgili işlerin plan ve projelerini düzenleyen, organize eden ve nezaret eden kişidir.

İnşaat Mühendisi-Toprak Tahlili: İnşaat yapılacak alanın zemin etütlerini yaparak inşaatta kullanılacak malzemenin cins, miktar, kalite ve karışım oranlarını tespit eden kişidir.

İnşaat Mühendisliği Öğretim Üyesi: Yükseköğretim kurumlarında; doğal ve parasal kaynakların en iyi şekilde kullanılarak, insanların, barınma, ulaşım, sağlık, enerji gibi en temel ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik her türlü yapı, yol, köprü, çeşitli çevre sistemleri, sulama, kanalizasyon, su temini ve iyileştirilmesi gibi faaliyetlerin, planlanma, tasarım, yapım ve işletimi konularında eğitim öğretim çalışmaları yapan, yaptıran, lisans ve lisansüstü uygulamalara ve tez çalışmalarına rehberlik eden; alanında bilimsel araştırma, proje ve ar-ge çalışmaları yürüten ve sonuçlarını ulusal ve uluslararası düzeyde yayınlar yaparak ve bilimsel toplantılara katılarak duyuran kişidir.

Alt dalları ise şu şekildedir;

Ulaştırma Ana Alt Bilim Dalı,

Hidrolik Ana Alt Bilim Dalı,

Mekanik Ana Alt Bilim Dalı,

Geoteknik Ana Alt Bilim Dalı,

Yapı Ana Alt Bilim Dalı,

İnşaat Mühendisliği bölümünde, 4 yıllık lisans eğitimi verilir. Öğrencilerin mezun olabilmesi için 240 AKTS ve zorunlu stajlarını tamamlamaları gerekir. İnşaat mühendisliği öğrencileri eğitim hayatları boyunca birçok sayısal dersten başarılı olmaları için sorumlu tutulurlar. İnşaat Mühendisliğine giriş, Bilgisayar programlama, Jeoloji, Matematik, Fizik, Kimya, Teknik Resim, Mühendislik Mekaniği ve Ekonomisi, Topografya, Mukavemet, İleri Matematik, Yapı Malzemeleri, Mühendislik Matematiği ve Malzeme Bilimi gibi ana mühendislik derslerini geçtikten sonra, Ulaştırma Mühendisliği, Zemin Mekaniği, İstatistiksel Yöntemler, Trafik Mühendisliğine Giriş, Yapı ve Akışkanlar Mekaniğine Giriş, Mühendis Bilgilendirme Yöntemleri, Yapı Statiği, Su Kaynakları ve Temel Mühendislik, Betonarme ve Yapım Mühendisliği İşletmesi, Çelik Yapılar ve Yapı Tasarım gibi birçok dersten 4 yıl boyunca sorumlu olacaklardır. Bu dersleri başarılı bir şekilde bitirdikleri takdirde ‘‘İnşaat Mühendisliği Lisans Diplomasını’’ elde edeceklerdir. İş hayatlarının kolay olması için staj çok önemlidir. Okulda öğrendiği teorik bilgileri pratiğe geçirebilmesi açısından sahada öğreneceği şeyler eğitimi destekler. Staj yapabilmek için okul hocalarından, topluluklardan ve İnşaat Mühendisleri odasından yardım alabilirler.

İnşaat Mühendisliği bölümü bu konuda en şanslı bölümlerden birisidir. Meslek hayatında aktif çevreye en çok duyan meslek olduğu için, üniversite öğrencilerinin bir araya getirmeye çalışan topluluk ve kurumlar bulunmaktadır. İnşaat Mühendisleri odasının öğrenci kolu olan Genç-İMO, İnşaat Mühendisliği Öğrenci Toplulukları Birliği İMTB, Uluslararası İnşaat Mühendisliği Öğrencileri Derneği IACES ve üniversitelerin İnşaat mühendisliği, yapı toplulukları bu kuruluşlardır. Ulusal çapta etkinlikler düzenleyerek bu konuda ismini ülke çapında duyuran kulüplerden bazıları ise ODTÜ Yapı Topluluğu (IACES LC METU), Kocaeli Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Kulübü (KOÜ-İMK) ve İstanbul Teknik Üniversitesi Mühendisliğe Hazırlık Kulübü (İTÜ MHK) gibi öğrenci topluluklarıdır.

İnşaat Mühendisleri Odası ve Genç-İMO:

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Kanunu ile birlikte İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) kurulmuştur. İnşaat Mühendisliği lisans eğitimini bitirerek yasa gereği İnşaat Mühendisi unvanını taşımaya hak kazanan kişiler mesleklerini yapabilmeleri için bu odaya kayıt olmak zorundadırlar. Genç-İMO, bugünün inşaat mühendisliği öğrencilerine gelecekte üye olmak zorunda olacakları meslek örgütlerini tanıtmak için kurulmuş olan öğrenci gençlik örgütlenmesidir.

İnşaat Mühendisleri Öğrenci Toplulukları Birliği (İMTB) Nedir?

İnşaat Mühendisliği Öğrenci Toplulukları Birliği, kısa adıyla İMTB’nin öncelikli misyonu yerelden ulusala varan bir ağ oluşturmaktır. Her aktif öğrenci topluluğunun basit ama etkili bir sivil toplum kuruluşu olduğu savından yola çıkılarak, kurumsallaşmak ve etki alanı giderek genişleyen bir oluşum yaratmak için yalnızca öğrencilerden oluşan ve fikir ayrılığı gözetmeksizin, 2008 yılında 13 farklı üniversitede aktif olan yapı kulüplerinin oy birliğiyle kurulmuştur. 2015 yılında 35 farklı üniversite İMTB üyesi olmuştur ve bu sayı her geçen sene artmaktadır. Yurdun her tarafında ve yavru vatanda İnşaat Mühendisliği lisans ve yüksek lisans eğitimi almakta olan mühendis adaylarının hem kendileri arasında kaynaşmasını hem de sektörle buluşmalarını sağlamak amacıyla, her yıl farklı bir tema işleyen, amacı mühendislik bilincinin oturmasını sağlamak ve son gelişmelerin takibini kolaylaştırmak olan etkinlikler düzenlenir. Her sene her birini farklı bir üniversitenin düzenlediği etkinliklerin en önemlileri Türkiye İnşaat Mühendisliği Öğrencileri Buluşması (TİMÖB), Malzeme şenliği ve kararların alındığı Stratejik Planlama Toplantısıdır. Her sene yeni olarak proje etkinlikler çıkarmaya devam etmektedir.

Uluslarası İnşaat Mühendisliği Öğrencileri Derneği (IACES):

1989 yılı Eylül ayında Hollanda’nın Delft kentinde, Avrupa’nın çeşitli şehirlerinden İnşaat Mühendisliği öğrencileri bir araya gelerek IACES (International Association of Civil Engineering Students)’i kurmuşlardır. IACES, kurulduğu günden bu yana Avrupa ve Amerika’nın seçkin üniversitelerinde yerel komiteler oluşturmuş ve bu komiteler aracılığıyla çeşitli uluslardan İnşaat Mühendisliği öğrencileri arasında iletişim kurulmasını sağlamıştır. IACES, organizasyonunu Avrupa ve Amerika`nın önde gelen üniversitelerinin inşaat mühendisliği bölümlerinde öğrenciler tarafından kurulan yerel komiteler aracılığıyla sağlar. Yerel komiteler, yıl içinde yerel ve uluslararası aktiviteler düzenler. Bu aktivitelerde seçilen inşaat mühendisliği alanında bir konu üzerine bölüm öğretim görevlileri tarafından seminerler verilir. Bunun yanında aktivite düzenlenen bölgenin turistik ve tarihi yerleri katılımcılara ziyaret ettirilir. Ayrıca bölgede inşaat mühendisliği açısından görülmeye değer yapılara teknik geziler düzenlenir.

İnşaat mühendisliği okurken mesleği en iyi öğreten şey staj’dır. Genelde ilk staj şantiye, ikinci staj ise ofis stajı olmak üzere iki kere staj yapılır. Ama isteğe bağlı olarak ikisini de şantiye stajı olarak yapılabilir. Peki staj yapılacak yer nasıl bulunur? Bazı okulların anlaşmalı olduğu firmalar vardır direkt kontenjan açıp stajyer olarak alırlar ama bu her okulda olmaz. Okul hocalarımızın sektördeki çevresinden faydalanabiliriz, referans olabileceği kurumlarda staja başlanılabilir. Yukarda bahsettiğim öğrenci toplulukları, Türkiye ve Dünya çapında tanınan kuruluşlar olduğu için onların firma portföyünden yararlanılabilir. Özellikle İMTB’nin her sene düzenlediği etkinliklerin, gerek sponsor, gerek katılımcı, gerekse konuşmacı olarak gelen firmalarıyla birebir iletişime geçiyor olabilmek staj açısından güzel fırsatlar doğurabilir.

İnşaat mühendisleri, kamu ve özel kurum ve kuruluşlarda çalışırlar. En yoğun olarak çalıştıkları devlet kurumları: T.C.Devlet Demiryolları, Karayolları, Devlet Su İşleri, Çevre ve Şehircilik Bakanlığıdır. Özel kurumlarda inşaat mühendisliği, şantiye şefliği ve proje yöneticiliği yapılabildiği gibi, kendi işyerinie kurabilirler. İnşaat sektörü devamlı gelişim ve ilerleme içinde olduğundan gelişen teknolojinin takip edilmesi gerekir. Ayrıca uzmanlaşma (köprü, baraj, otoyol, bina inşaatı) ve bilgisayar kullanımı artmaktadır. Ülkemizde inşaat sektörüne yapılan yatırımların artması ve yurt dışında da inşaat işleri alınması nedeniyle bu sektör uzman mühendislere ihtiyaç duymaktadır. Bu nedenle İnşaat Mühendisleri Odası, Avrupa İnşaat Mühendisleri Konseyine üye olmuş ve bu kapsamda Avrupa’daki İnşaat Mühendislerinin eğitim düzeylerinin eşitlenmesi çalışmaları için ön hazırlık yapılmaktadır. Büyük inşaat firmaları özellikle son yıllarda yurt dışında da ihale almaktadırlar. Çeşitli inşaat firmalarına bağlı olarak yurt dışında görev yapan inşaat mühendisleri de vardır.

Yapılacak inşaatlarla ilgili proje çalışmalarını yürüten, geliştiren, idare ve koordine eden, bağlı olduğu kurum için çizilmiş olarak gelen projelerin işletme inşaat standartlarına uygun olup olmadığını kontrol eden, inşaatların genel kontrolünü yapan kişi olmak isteyenler bu bölümü tercih etmelidir.

Ülkemizde ön yargıyla yaklaşılan bir bölüm olmasına rağmen, gerektirdiği azim ve çalışma sorumluluğu dolayısıyla kalitesini asla bozmayan bir bölümdür İnşaat Mühendisliği. Bu bölümü okuyanların kendini sürekli olarak geliştirmesi sonucunda çok iyi yerlere gelebileceği açık ve net ortadadır. İnşaat Mühendisliği ülkemizde kendini geliştirebilme fırsatını en iyi sunabilen bölümlerden birisidir.

SUAT DOĞAN

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ KULÜBÜ

Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayabilirsiniz.