İçindekiler
Mülakat Nedir?
Mülakat aslında firmaların kendi bünyelerinde çalışacak kişileri belirlemek için yaptıkları görüşmelerdir. Mülakat iş görüşmesi olarak da tanımlanabilir. Mülakatta iş ilanına başvuran adayların yetkinlikleri, kariyer hedefleri, iş deneyimleri ve kişilik özellikleri öğrenilmeye çalışılır. Mülakat süreci için bir değerlendirme yöntemi de diyebiliriz.
Mülakat genel olarak işe alım sürecinde çalışan alınacak pozisyona doğru kişiyi bulabilmek için yapılmaktadır. İş hayatına başlayacak kişi işe başlamadan önce bir mülakat süreci yaşar. Mülakatları genel olarak insan kaynakları departmanında çalışanlar veya firma yöneticileri yapar. Mülakat esnasında adaylara onları tanımaya yönelik sorular sorulur. Adayın verdiği cevaplar değerlendirilir, iş görüşmesi yapılan diğer adayların cevapları ile karşılaştırılır ve bir karar alınır. Çalışan aranan pozisyona doğru kişi belirlendiyse bu süreç sona erer. Ve iş pozisyonuna en uygun olan aday işe başlatılır.
Mülakat aracılığı ile iş arayan aday ile işçi arayan işveren bir araya gelerek birbirlerini tanımaya çalışırlar. Mülakat türü firma ve işin pozisyonuna göre değişiklik gösterebilir. Birden fazla görüşme yapılabilmektedir. Mülakatlar genel olarak bireysel yapılsa da zaman zaman birden fazla kişi ile de mülakat yapılabilir.
Mülakat esnasında aslında adaydan kendisini tanıtması, iş deneyimlerinden bahsetmesi, maaş beklentisinden bahsetmesi gibi bilgiler beklenir.
Mülakat Süreci
Mülakat süreci 3 aşamadan oluşur. Bunlar ;
- Hazırlık süreci
- Mülakatı gerçekleştirme süreci
- Değerlendirme sürecidir.
1.Hazırlık Süreci
Hazırlık sürecinde mülakatın nerede, ne zaman, kiminle, kimin veya kimlerin mülakatı yapacağı gibi konuların yanı sıra hangi mülakat tekniğinin kullanılacağı belirlenir.
2. Mülakatı Gerçekleştirme Süreci
Bu aşamada en önemli durum adaya bilgi vermesini özendirici bir şekilde davranıp, gerekli bilgileri adaydan almak ve mülakatı uygun şekilde sonlandırmaktır.
Mülakatı gerçekleştirme sürecinde aday ve görüşmeyi yapan kişi veya kişiler bir araya gelirler. Mülakatı gerçekleştirme sürecinde karşılıklı bilgi alışverişi yapılır. İş, işletme ve aday hakkında sorular sorulmaktadır.
3. Değerlendirme Süreci
Değerlendirme sürecinde iş görüşmesi yapan kişi değerlemesini iş görüşmesinden hemen sonra adayın verdiği bilgiler henüz yeniyken bir rapor haline getirmeli veya rapor için ön hazırlık olacak şekilde yazmalıdır. Çünkü rapor ne kadar ertelenirse raporda yazılacak bilgiler o kadar doğruluktan uzak olmaktadır.
İş Görüşmesinin Özellikleri
Bu özellikler mülakatın türüne göre değişmektedir. Mülakatın özelliklerini şu şekilde sıralayabiliriz:
- İş görüşmeleri iş ilanımıza başvuran kişiyi tanımaya yönelik yapılmaktadır.
- Genellikle mülakatı insan kaynakları departmanında çalışanlar ya da kurum yöneticisi yapmaktadır.
- İş görüşmesinde aslında adayın yeterlilik düzeyini anlayabilmek için birtakım sorular sorulur.
- İş görüşmesinde sorulacak sorular genel olarak çoğu firmada aynı şekildedir.
- Aday, kurumun çalışma şartları, kurum kültürü, çalışma saatleri vb. gibi konularda bilgilendirilir.
- İşe başvuran adayın işten beklentileri öğrenilmeye çalışılır.
- İş görüşmesi sonuçları değerlendirildikten sonra adaya mutlaka net bir yanıt verilmektedir.
Mülakat Türleri
Mülakat çeşitleri kendi içinde beş gruba ayrılır. Bunlar:
1. Yapılandırılmış,
2. Yapılandırılmamış
3. Panel
4. Stres
5. Grup mülakatıdır.
1. Yapılandırılmış mülakat
Yapılandırılmış mülakat sürecinde, iş görüşmesini yapan kişiler soracağı soruları önceden düşünür, iş görüşmesini planlamış olurlar. İş görüşmesini yapacak kişilerin soracağı sorular genelde adayın iş geçmişine, eğitimine, deneyimlerine, kişiliğine ve karakterine yöneliktir. Yapılandırılmış mülakatlar tutarlıdır. Bu mülakat türünde görüşmeyi iş görüşmesini yapan kişiler yönlendirir.
2. Yapılandırılmamış Mülakat
Yapılandırılmamış mülakat sürecinde bir hazırlık söz konusu değildir. Bu iş görüşmesi genelde sohbet havasında geçmektedir. Bu iş görüşmesi türünde iş arayan kişi yapılan görüşmeyi yönlendirebilir.
3. Panel Mülakat
Panel mülakatında iş arayan kişi veya kişiler birden fazla görüşmecinin soruları ile karşılaşmaktadır. Bu iş görüşmesi türü genelde kamu alanında kullanılmaktadır. Panel mülakat sürecinde görüşmecilerin sayısı iki ila beş arasında değişebilir. İş görüşmesini yapan görüşmeciler, insan kaynakları yöneticisi, departman yöneticisi ya da başvurulan departmanda çalışanlar olabilir. Bu iş görüşmesi türü, birden fazla kişinin mülakat esnasında bulunmasından dolayı hangi adayı seçecekleri konusunda kolay bir uzlaşma sağladığı için daha tarafsız ve güvenilir kabul edilmektedir.
4. Stres Mülakatı
Stres mülakat sürecinde adayların duygusal gerginlik anında nasıl davranacakları gözlemlenir. Görüşmeciler düşmanlık içeren ani çıkışlar yaparak, adayın performansını küçümseyerek adayın stresini ve davranışlarını gözlemlemektedir. Bu iş görüşmesi türünde adaylar kendilerini savunma ihtiyacı hissetmektedirler.
5. Grup Mülakatı
Grup mülakatı genellikle değerlendirme merkezi uygulamalarında kullanılmaktadır. Burada adaylara bir problem verilir ya da adayların bir konu bulup o konuyu tartışmaları istenir. Görüşmeyi yapan kişiler, adaylara müdahale etmek yerine onları liderlik, takıma uyum sağlama, kendini ifade etme becerisi, konuşma becerisi, problem çözebilme yeteneği ve insan ilişkilerindeki yetenekleri gibi konularda değerlendirmektedirler.
Mülakat konusuna dair diğer yazımı okumak isteyenler için aşağıdaki butona tıklayınız.
